Conclusies

Wat kunnen we nu van bovenstaande voorbeelden leren? Waarom slagen deze organisatie erin een arbeidssituatie te creëren waarin mensen graag willen (blijven) werken, terwijl op andere plaatsen zomaar 40% van de functies door externen wordt ingevuld, met alle gevolgen voor de kosten, maar ook de kwaliteit van de zorg vandien? Een aantal zaken vallen op:

1. Geef vertrouwen

Bij allevier deze witte raven spreekt uit de manier waarop ze hun werkgeverschap vormgeven, dat er een basaal vertrouwen is in het vermogen en de wil van hun medewerkers om hun werk goed te doen. Geen blind geloof overigens, want er moet wel degelijk geregistreerd worden en de kwaliteit van de zorg wordt net als elders bijgehouden.

Maar juist door medewerkers de ruimte te bieden om hun eigen verantwoordelijkheid te nemen voor de kwaliteit van die zorg, ontstaat een organisatieklimaat waarin mensen die verantwoordelijkheid ook gaan nemen.

2. Begin met luisteren

“Als directie zijn we dichtbij; eigenlijk permanent met onze mensen in dialoog. Ook als iets ze niet bevalt”, zegt bestuurder Ben de Koning van de Frankeland groep. Als een werkgever dat werkelijk doet, zoals De Koning het beschrijft, dan voelen diens werknemers zich serieus genomen. Het is bijna ouderwets voordehandliggend, maar juist in sectoren als de zorg, waar op de werkvloer de inhoud van het werk veel belangrijker is dan commerciële belangen, gaat “het bijna ouderwetse uitgangspunt dat we onze mensen behandelen zoals we zelf ook graag behandeld willen worden” meer dan ooit op. En voor de meeste organisaties in de zorg betekent dat: ga werkelijk luisteren naar je werknemers en verbind daar besluitvorming en resulterende acties aan. En besef: het werkt alleen als je het meent. De Koning: “Doe je dat niet, dan voelen je mensen dat gelijk. Daar prikken ze genadeloos doorheen.”

3. Scherm medewerkers zoveel mogelijk af van administratiedruk

Waar professioneel gewerkt wordt, dient te worden geregistreerd en moeten mensen zich verantwoorden voor de kwaliteit van het werk dat ze leveren. Maar in ons zorgstelsel wemelt het van de regels en protocollen die niets of nauwelijks iets toevoegen aan de kwaliteit van de zorg. Organisaties die de moeite nemen om daarin het kaf van het koren te scheiden en zo hun mensen behoeden voor de zo langzamerhand spreekwoordelijke regeldruk, winnen de strijd in de krappe arbeidsmarkt van organisaties die de administratielast 1 op 1 doorschuiven naar hun mensen. Het helpt daarbij enorm om te werken met software-applicaties die op een intelligente wijze aansluiten bij de zorglogica van de werkvloer.